Çıban Otu Nedir? Nerede Yetişir? Faydaları, Zararları

Çıban Otu Nedir? Nerede Yetişir? Faydaları, Zararları

ÇIBAN OTU NEDİR

Bir zamanlar bütün hastalıkların şifası olarak anılan çıban otu, Romalılar zamanından neredeyse bir ilaç olduğu keşfedilmiş olan bir bitkidir. Çıban otu, halk arasında sinir otu, yara otu, damar otu gibi isimlerle de bilinen, uluslararası olarak da en fazla “plantago” ismiyle anılan bir bitki türüdür. Bünyesinde geniş yapraklar bulunduran ve tohumlu olan kısmı yapraklarından çok daha fazla uzayabilme özelliğine sahip olan bu bitkiyi görür görmez hemen tanıyabilirsiniz. Kuru toprağı seven çıban otu; ormanlarda, ağaçların kesilmiş olduğu yerlerde, hendeklerde ve yol kıyılarında yetişmektedirler. Toprağın üzerindebulunan tüylü ve sürüngen sapında kenarları dişli olan yaprakları vardır ve başını yukarıyakaldırmış olan çiçekleri, açık mavi, menekşe rengindedir. Yapraklar dokunulduğu zaman saptan kolayca ayrılabilirler.

Çıban otunun çiçeklenme dönemi Mayıs’tan Ağustos’a kadar olan bir süreci kapsamaktadır. Üzerinde çiçeklerin açtığı, sap kısmı toplanır. Etkisi en büyük olan çeşitleri, orman kıyılarında ve meşe ağaçlarının altında yetişmektedirler.

Çıban otunu halk arasında bu kadar değerli bir bitki haline getiren şey tabii ki de içerisinde bulundurduğu yararlı maddelerdir. Yüzyıllardır tıbbi çalışmalarda ve alanlara yaygın bir şekilde kullanılmakta olan çıbanotu bitkisi anti inflamatuar ve anti bakteriyel özellikler taşımaktadırlar.

Kozmetik ve özellikle ilaç endüstrisinin büyük ilgi gösterdiği bu bitki, birçok cilt kremi içeriğinde önemli bir yer kaplamaktadır. Bunun yanı sıra, çıban otunda bulunan allantoin adındaki kimyasal maddenin, yaraların iyileşmesinde ve hücrelerin yenilenmesinde fayda sağladığına dair düşünceler de mevcuttur. Kalsiyum, potasyum, çinko, fosfor, selenyum ve C ve K vitaminlerini içerisinde bulunduran bu bitki, halk arasında yaygın olarak kullanılmaktadır.

Temmuz ve ağustos aylarında çiçeklenen çıban otunun, tohumu da yaprakları da kullanılmaktadır. Sivri çıban otu ve yapraksız çıban otu genellikle 40 santimetreye kadar büyüyebilirler. Büyük faydaları olan çıban otu içerisinde: flavonlar, silisik asit, allantoin ve tanen gibi birçok önemli ve etkin maddeyi bulundurmaktadır.

ÇIBAN OTU NEREDE YETİŞİR

Kökenleri Asya ve Avrupa’da bulunan çıban otu , zamanla tüm kıtalara yayılma imkanı bulmuştur. Vitamin ve mineral açısından fazlasıyla zengin olan bu bitki, ayrıca dünyanın her bölgesinde yetişebilme imkanına da sahiptir. Sulak olan bölgelerde ve besleyici maddeleri bulunan zengin yamaçlarda, yol kenarlarında ve kırlarda yetişmektedir. Boş arazilerde, çam ormanlarında, çayır ve su kenarlarında hatta bataklıklarda bile bu bitkiylekarşılaşmanız mümkündür.

Mayıs ayından eylül ayına kadar varlığını sürdüren bu bitki, ülkemizin hemen hemen her bölgesinde 1900 – 220 metreye kadar olan yüksekliklerde yaygın bir şekilde rastlanmaktadır. Çıban otu türleri her iklime uyum sağlayabilirler. Daha çok kuru ve sıcak yerleri seven çıban otu, sıcak kayaların üzerinde de karşılaşılabilen bir bitkidir. Türkiye’de en çok görüldüğü şehirler olarak; Kars, Bingöl, Sakarya, Elazığ, Nevşehir, Balıkesir, Muğla, Giresun, Maraş, İstanbul, Amasya ve Çanakkale’yi sayabiliriz fakatbir çok bölgede yetiştirilebilme imkanı sunmaktadır. Ayrıca fazlasıyla kolay büyüyen bir bitki olmasından dolayı da eğer isterseniz evinizde bile yetiştirebilme şansına sahipsiniz. Toprak ve iklim seçmeyen bu bitkiyi, evinizde bir saksı içerisinde kolaylıkla yetişebilirsiniz; tohumlarını saksıya ektikten sonra bol su vermeniz, çıban otunun yetişmesi için yeterli olacaktır.

ÇIBAN OTU FAYDALARI

  • Bazı çeşitlerinde gövde bulunmasına karşın, bazı türlerinde gövdesiz olan çıban otu, birçok hastalığın tedavisinde tercih edilmektedir. Çay yapılarak tüketilmesi de mümkündür.
  • Demleme usulüyle hazırlanmış olan ‘çıban otu çayı’ cilt temizliği için çok büyük bir yardımcıdır.
  • Tümör, egzama ve parazitlere karşı da iyi geldiği ve iyileştirdiğisöylenmektedir.
  • Ayrıca çıban otu sivilce ve aknelerin tedavisi ve siyah noktaların temizlenmesinde yaygın olarak kullanılmakta ve sonuç vermektedir.
  • Yaraları, apse ve çıbanları iyileştirmektedir; cerahati boşaltmada yardımcı olur.
  • Siğillere çok iyi geldiği için bazı bölgelerde bu bitkiye‘siğil otu’ da denilmektedir.
  • Solunum yolları rahatsızlıklarında balgam söktürücü olarak kullanılmaktadır.
  • Öksürük, nefes darlığı ve bronşit tedavisinde tercih edilmektedir; göğsü yumuşatma etkisine sahip bir özelliği mevcuttur.
  • Çıban otu; grip, nezle gibi kış hastalıklarının ve soğuk algınlıklarının önüne geçtiği gibi, var olan hastalıkların da hızlıca iyileşmesine katkı sağlıyor.
  • Göğüs ağrıları için sık sık tavsiye edilmektedir.
  • İdrar söktürücü olarak da kullanılmaktadır. Ayrıca parazitlerden kurtulmaya yardımcı olmaktadır.
  • Ayak parmaklarında oluşan pişikleri ve böcek sokmalarını iyileştirdiği söylenmektedir.
  • Nasırların tedavisinde de yaygın bir şekilde kullanılan bir bitkidir.
  • Damar tıkanıklığı olan kişilere tavsiye edilir.
  • Tümörlü olan hücreleri onardığı yönünde güçlü düşünceler vardır.
  • Rahim kanseri olan hastalara tavsiye edilen bir bitkidir.
  • Çıbanotu şeker hastalığı için de yaygın olarak kullanılmaktadır. Fakat uzman bir doktor kontrolünde kullanılması gerektiği unutulmamalıdır.
  • A ve C vitaminleri bakımından oldukça zengin olan çıbanotu, tıpkı defne yaprağı gibi vücudun demir ihtiyacını karşılamak için gerekli içeriğe sahip olan birbitki türüdür.
  • Ayrıca bu bitkiden yapılan çayın tansiyon düşürücü bir etkisi mevcuttur.

ÇIBANOTU ZARARLARI

  • Bu şifalı bitki, içerisinde gliko protein bulundurduğundan dolayı çıbanotu alerjisine neden olabilmektedir.
  • Uzmanlartarafından, kadınların hamilelik ve emzirme dönemlerindekullanılmasını kesinlikle uygun görmez ve tavsiye etmezler.
  • Çıbanotunun kullanımı, anafilaksi, göğüs sıkışması, hapşırma veya göz sulanması gibi bir takım yan etkilere sebebiyet verebilir.
  • Çıbanotu bitkisinin öz suyu deriyi tahriş edebilme özelliğine sahiptir; bu nedenle kurutulmuş, haşlanarak ya da bitkinin yaprakları ezilerek öz suyu çıkarılmış bir şekilde kullanılması tavsiye edilmektedir.
  • Şeker hastalığına sahip olan kişilerbu bitkiyi mutlaka doktor kontrolünde kullanmalıdırlar.
  • Çıbanotu zayıflatır mı sorusu ise henüz kesin bir yanıt bulamamıştır.

YORUMLAR

Wordpress (0)
error: Content is protected !!