Safran Nedir? Nerede Yetişir? Faydaları Ve Zararları Nelerdir?

Safran Nedir? Nerede Yetişir? Faydaları Ve Zararları Nelerdir?

Safran Bitkisi Nedir?

Safran Güneybatı Asya kökenli tat verici ve renklendirici özelliğe bir bitkidir. Safran bitkisi Tekstil parfümeri ilaç yemek sektöründe çok tercih edilen bir bitkidir. Safran bitkisi Keskin ve acı bir tada sahiptir. Safran bitkisi ortalama 20-30 santim boyunda çiçek açan bir kültür bitkisidir. Safran bitkisi sabahları yağış aldığında çiçeklerini daha iyi açar ve daha iyi verim sağlanır. Doğanın insanlığa sağladığı armağan ettiği her bitki ideal oranlarda kullanıldığında mutlaka fayda sağlar. Önemli olan miktarını iyi ayarlamaktır.

Nerede yetişir

Safran bitkisi görünüşü gereği göze hitap etmekte mor çiçekleri 3 tepecikten oluşur. Safran bitkisi dünyada Fransa İtalya İran ve İspanya gibi ülkelerde yetiştirilmekle beraber Türkiye’de ise Safranbolu’da üretilir. Fakat Safranbolu üretimi zamanında önemini yitirerek Türkiye’de sadece Safranbolu ilinde Davut obası köyünde iki aile tarafından yetiştirilir. Çünkü üretimi oldukça zor zahmetli ve emek gerektiren bir bitkidir. Fakat satış fiyatı ucuz olmadığı için üreticiye maddi anlamda iyi gelir sağlar.

Safran bitkisi nerelerde kullanılır?

Safran bitkisi gövdesi yaprakları kısaca bütün bölümlerinden birçok alanda fayda sağlanır. Örneğin safran bitkisinin tepecikleri ve çiçeği bitkiye bağlayan yaprak sapı içine alan kısımlar kurutularak özellikle gıda boyası ve tat verici ürün olarak kullanılmaktadır. Safran bitkisi kesinlikle dünyanın en pahalı baharatları arasında gösterilir. Safran bitkisi kendi ağırlığının 100 katı suyu sarı renge boyama özelliğine sahip olup oldukça kuvvetli bir etkisi vardır.

Faydaları nelerdir

  • Vücuda kuvvet ve direnç verir.
  • Etkili bir şekilde iştah açar.
  • Sinirleri düzenleyici bir etkisi vardır. Aynı zamanda sinirleri uyardığı bilinir.
  • Adet düzensizliğinde faydalıdır.
  • Nefes darlığı hastalıklarına iyi gelir. Safran bitkisinin öksürük bronşit ve astım da faydalı bir ürün olduğu bilinir.
  • Rahim hareketlerini arttırmaya yarar.
  • Bazı kanser tedavisinde tansiyonda ve damar sertliği tedavisinde destekleyici ürün olarak tercih ediliyor.
  • Göz hastalıklarında, Gut hastalığında tedavi aracı olarak tercih edilir.
  • Safran bitkisi kramplarda şikayetçi olanlara iltihaplanmayı önleyen etkisi bulunur.
  • Bitkinin aramasından dolayı kadınlarda kortizol seviyesini azaltır. Aynı zamanda östrojen miktarını yükseltir.
  • Kaygı bozukluğuna iyi gelmektedir.
  • Nörolojik hastalar için koruyucu bir kalkan gibidir.

Safran Bitkisinin Genel Faydaları:

Safran cinsel gücü artırıcı (afrodizyak), ve güç verici, ağrı kesici, spazm iştah açıcı, gaz giderici, balgam söktürücü, terletici, adet söktürücü, yatıştırıcı, uyarıcı, çocuk düşürücü olarak bilinir.
Çocuklarda terletici olarak, kadınlarda adet kanamalarını düzenlemek, ağrılarını alarak, karın ağrısını gidermek amacıyla kullanılır. Diş ağrılarını yatıştırır.
İştah açıcı ve sindirim kolaylaştırıcı etkiyi, elde etmek için 0,2-0,5 gramlık miktar günde 3 kez alınır; yatıştırıcı etki için miktar fazla; adet söktürücü etki içinse biraz fazladır.

Dikkat: Doz aşımından kaçınmak gerekir, Herhalde doz aşımı fazla gündeme gelmediği için zehirlenme kaydı pek bulunmamakla birlikte, 10-12 gramın güldürmeye başladığı; sonrasının kalbi hızlandırıp, baş dönmesine ve halüsinasyonlara yol açtığı, sonunda da merkezi sinir sistemini felç edip öldürdüğü yönündeki kenarda köşede kalmış bir bilgiyi not etmek isterim!
Yine düşüğe yol açabileceği için hamileler safran kullanmamalıdır! 10 gramlık doz düşüğe yol açar!
Safran modern tıbbın sağlığa yararlarını kabul ettiği bir bitkidir.
Çiçeğin safran adıyla işlem gören stigmalarından sarı boyar madde elde edildiği gibi; taç yapraklarından da mavi boyar madde elde edilir.

Safran çiçeği neden pahalıdır

Üretmesi ve işlemesi oldukça zor bir ürün olduğu için satış fiyatı pahalı bir bitkidir. Son yıllarda maalesef Safran baharatına çok fazla katkı maddesi katılarak ve farklı ürünler karıştırılarak ürün çoğaltılır. Bunun sebepleri arasında üretimin az olması ve safran baharatı pahalı olmasıdır. Örneğin 80.000 ile 120.000 adet Safran çiçeğinden 1 kilogram kuru tepecik elde edildiği söylenir. Buradan çıkaracağımız sonuç bir işçi günde en fazla 3 buçuk kilogram yağış çiçek toplar ve saatte bir işçi en fazla 60 gram tepeciği çiçekten ayırabilir. Dolayısıyla işçiliği üretimi toplanması ve işlenmesi zor olan safran bitkisinin pahalı olması oldukça normaldir.

Safran toplama zamanı

Safran bitkisi hasadı Ekim ve kasım aylarında bitki 15 ile 30 santimetre uzunluğuna eriştiğinde toplanmaya başlanır. Safran bitkisi ekimi ağustos ayı ortalarında yapılacağı gibi toplanması kasım ayını bulur. Ülkemizde maliyetinden dolayı oldukça az üretilen Safran artık tarihi güzellikleri ile bilinen Safranbolu ilçesi ile bir bütün haline gelmiştir. Geçtiğimiz yıllarda safran bitkisinin kilosu 30 bin liradan satıldığı açıklanmıştır. Safran yetiştiriciliğinde en büyük özellik sulama ihtiyaç duyulmasıdır. Safran bitkisi yağmura ihtiyaç duyar ve yağmur yağdığında verim çok olur. Safran bitkisinden en iyi verimi almak için çiçekleri tomurcuk halindeyken toplamak önemlidir. Dolayısıyla Safran hasadı her sabah erkenden başlayıp saat en geç 09.00’ ı gösterdiğinde bitmektedir. Safran bitkisinde en zor kısım bitki kopardıktan sonra başlar. Çünkü safranın kalitesi içindeki 3 kırmızı tepeciği ezmeden çıkarmaya bağlıdır. Tepecik zarar vermeden koparıldıktan sonra kuruması gerekir. Tepsilerin dibine Safran bitkisi yapışmaması için Balmumu sürülür ve içine safran bitkisinin tepecikleri yayılır. Yakılan ateşin karşısına geçip tepsi döndürülerek sanki tatlı yapıyormuş gibi kurutulur. Burada önemli olan tepeciğin hemen kurtulmasıdır. Kurutma işlemi yapılmazsa Safran istenildiği hali almaz.

Safran turizmi

Safran bitki hasadı tüm dünya genelinde ilgi çekmektedir. Her yıl hasat zamanı turist akınına sebep olur. Özellikle uzakdoğuluların ilgi gösterdiği Safran hasadı zamanı uzun saatler yola aşıp gelen turistlerin görsel şölene sahip olmasına neden olur. Bu değerin farkında olan tarım bakanlığı ve Kaymakamlık Safran hasadı şenliği başlatmıştır. Her yıl düzenli olan olarak yapılan şenlik bölgeye hareketlilik katar. Safranbolu’ya gittiğinizde tarihi zenginlikler sonrasında hasat şenliğine katılmak için kısa süren yolculuk yapmanız yeterlidir. Festivallere konu olan Safran bitkisi için birçok belgesel çekilmiştir Türklerden ziyade yabancıların çok fazla ilgi göstermesi her yıl hasat zamanı beklemesi Safranbolu’da konaklaması yerel halkın üzerinde şaşkınlık etkisi yaratmıştır.

Safran turları

Safran bitkisi Safran bulmaya olan ilgiyi arttırdı. Türkiye’de sadece Safranbolu’da üretilmesinden dolayı Safran hasadı zamanı özel turlar düzenlenir. UNESCO Dünya Miras Listesi’nde yaramaz Safranbolu son yıllarda Safran üretiminin canlandırması ile beraber Safran hasadı şenliklerine de yer vermektedir. Bölgede Özellikle yabancı turist akınına neden olan Safran hasadı aynı zamanda istihdam imkanı da sağlar. Köy halkının ek geliri olan Safran hasadı bölgeye gelen turist ile beraber turizminde canlandırmaktadır.

YORUMLAR

Wordpress (0)
error: Content is protected !!